headerphoto
Διαφήμιση
Στύλια Ναυπακτίας:μνημόσυνο υπέρ αναπαύσεως των 17 θυμάτων της τραγωδίας της 12ης Ιουλίου 1964-Ντοκουμέντα από τήν τραγωδία του 1964 PDF Εκτύπωση E-mail
Πέμπτη, 12 Ιούλιος 2018 21:35

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

 

Με πρωτοβουλία του συγχωριανού μας Λεωνίδα Κροκίδα τελέστηκε σήμερα στον Ι.Ν.Αγ.Τριάδας στη Στύλια Ναυπακτίας μνημόσυνο υπέρ αναπαύσεως των 17 θυμάτων της τραγωδίας της 12ης Ιουλίου 1964 που έχασαν τη ζωή τους από παραθείο σε κόλλυβα! Επίσης τοποθετήθηκε με δαπάνη του ιδίου μαρμάρινη πλάκα με τα ονόματα των θανόντων στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδας.

Ευχόμαστε να είναι αιωνία η μνήμη των συγγενών μας.

Λένα Γεωργακοπούλου

Εκατόν είκοσι  άτομα περίπου(συγγενείς και φίλοι)παρευρέθησαν στην επιμνημόσυνη δέηση που πραγματοποιήθηκε σήμερα στο χωριό μας στην Στύλια Ναυπακτίας  Με πρωτοβουλία του Κροκίδα Λεωνίδα και έξοδα όλα δικά του έγινε μνημόσυνο στη μνήμη των τραγικών θυμάτων του 1964,προεξαρχοντος του Αρχιμανδρίτη Ειρηναίου που μας τίμησε με την τόσο ιδιαίτερη παρουσία του...και το λόγο του.

Παρέστησαν επίσης ο πατήρ Γεώργιος(από Στρανωμα)και ο δικός μας πάπα-Παύλος.

Στο ψαλτήρι οι καλλίφωνοι ψάλτες Ζωιτάκης Γεώργιος, Δημόπουλος Θανάσης και η Ασημακόπουλου Ελένη. Μετά το πέρας , προσφέρθηκε καφές για όλους στα καφενεία του χωριού

Σάντρα Αποστολοπούλου

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

Φωτογραφία της Λένα Γεωργακοπούλου.

 

ΦΩΤΟ:Λένα Γεωργακοπούλου

Του Γιώργου Ασημακόπουλου

 

Τον Ιούλιο του 1964 στη Στύλια Ναυπακτίας γίνεται το αδιανόητο: 17 νεκροί -κυρίως νέοι και μικρά παιδιά- και πολλοί ακόμα δηλητηριασμένοι από παραθείο. Το παραθείο χρησιμοποιήθηκε αντί για ζάχαρη άχνη στα κόλλυβα μνημοσύνου και καταναλώθηκε από τους χωριανούς χωρίς να το αντιληφθεί κανείς. Αποτέλεσμα ήταν το ξεκλήρισμα πολλών νέων ανθρώπων στα καλά καθούμενα.

Το παραθείο στην όψη μοιάζει με την άχνη ζάχαρη. Προφανώς οι συσκευασίες των δύο υλικών ήταν ίδιες αφού τότε όλα τα υλικά ήταν χύμα, χωρίς σχετικές ετικέτες. Έτσι λοιπόν από ένα απλό ανθρώπινο λάθος το παραθείο κατέληξε στο δίσκο του μνημοσύνου και η άχνη στον κήπο.

Πολλοί χωριανοί που έζησαν αυτή την ιστορία φρίκης από τότε δεν τρώνε κόλλυβα μέχρι και σήμερα. Αφενός ο φόβος, αφετέρου η εικόνα της τραγωδίας χαράχθηκαν ανεξίτηλα. Οι ιστορίες δε με τα ελικόπτερα του στρατού να πηγαινοέρχονται ακόμα λέγονται από αυτόπτες μάρτυρες.
Μια τραγωδία που ήρθε από το πουθενά και έχει στοιχειώσει πολλές οικογένειες και ένα ολόκληρο χωριό.

Αποτέλεσμα εικόνας για Στυλια τραγωδίας  από παραθείο

Γράφει η ΔΗΜΗΤΡΑ ΧΑΣΚΑΡΗ

 

«Εις τό υπουργείον εθνικής αμύνης κτυπά τό τηλέφωνο 663-967 τού γραφείου επιχειρήσεωνΓΕΑ, Ό πρόεδρος της βουλής κ. Αθανασιάδης – Νόβας αναφέρει, ότι 200 άνθρωποι πεθαίνουν αβοήθητοι, από δηλητηρίαση μέσα σε φρικτούς πόνους και ζητούν την βοήθεια τών ενόπλων δυνάμεων.Το «σύστημα διασώσεως» της ελληνικής βασιλικής αεροπορίας ελειτούργησεν ακαριέως»

ΓΡΑΦΟΥΝ ΣΧΕΤΙΚΑ

1) Η πρωϊνή εφημερίδα της θεσσαλονίκης ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ.

ΤΡΙΤΗ 14 Ιουλίου 1964 Αριθμός φύλλου 17.233 στις σελ.1&5

«17 ΑΠΕΘΑΝΟΝ ΚΑΙ 100 ΧΑΡΟΠΑΛΕΥΟΥΝ ΑΠΟ ΤΑ ΚΟΛΛΥΒΑ ΜΕΠΑΡΑΘΕΙΟΝ»

2) Η πρωϊνή εφημερίδα της Αθηνών  ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ.

ΤΡΙΤΗ 14 Ιουλίου 1964 Αριθμός φύλλου 6086τις σελ.1&7

«Η ΤΡΑΓΩΔΙΑ ΤΩΝ ΣΤΥΛΙΩΝ ΕΣΤΟΙΧΙΣΕ 17 ΝΕΚΡΟΥΣ»

3) Η ημερήσια πολιτική και εμπορική εφημερίδα Αλεξάνδρειας ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ. ΤΡΙΤΗ 14 Ιουλίου 1964 Αριθμός φύλλου 165, στις σελ.1&7

«ΕΙΣ 17 ΑΝΗΛΘΟΝ ΤΕΛΙΚΑ ΤΑ ΘΥΜΑΤΑΤΗΣ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΣ»

4) Η ημερήσια  εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ.

ΣΑΒΒΑΤΟ 18 Ιουλίου 1964 Αριθμός φύλλου 29, Στις σελ.1&7

«ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΟΛΥΝΕΚΡΗ ΤΡΑΓΩΔΙΑ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΣΤΥΛΙΑ

Παραθείον   Ε 605 Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ»

 

 

Tο καλοκαίρι του 1964, ένα γραφικό χωριό της ορεινής Ναυπακτίας μεταβλήθηκε σε τόπο κολάσεως από ένα δίσκο μνημόσυνου με κόλλυβα που περιείχαν δηλητηριώδες φυτοφάρμακο.

 

Η ασύλληπτη σε έκταση τραγωδία με 17 νεκρούς έλαβε χώρα στις υπώρειες του όρους Ρηγάνι, στο χωριό Στύλια, όπου «μεσίστιος υψώθη ξαφνικά η σημαία της κοινότητος, δύο περίπου ώρας μετά την πάνδημον συμμετοχήν των κατοίκων τού ορεινού χωρίου (υψόμ. 700 μ.) εις το μνημόσυνον του συγχωρίου των Νικ. Αποστολοπούλου», όπως αναφέρεται σε δημοσίευμα της εποχής.
Με τα πρώτα συμπτώματα της δηλητηρίασης ολόκληρο το χωριό κινήθηκε προς την κατεύθυνση της παροχής βοήθειας από το γειτονικό χωριό, τη Σύμη, όπου υπήρχε κοινοτικός γιατρός. Κανείς όμως δεν μπορούσε να κινηθεί, αφού ο ένας μετά τον άλλο έπεφτε στο έδαφος σφαδάζοντας. Η θλιβερή πομπή «εξόδου» πήρε την εικόνα μιας σπαρακτικής λιτανείας. Συγκλονιστικές στιγμές εξελίχθησαν όταν άρχισαν να υποκύπτουν τα πρώτα θύματα, τα οποία άρχισαν να τα συγκεντρώνουν διπλωμένα σε κουβέρτες στη μικρή πλατεία του χωριού.

 

Ένας λάθος οδήγησε σε μια μεγάλη τραγωδία που συγκλόνισε όλη τη χώρα. Πραγματική υστερία είχε καταλάβει το χωριό. Μητέρες έβλεπαν τα παιδιά τους να πεθαίνουν το ένα μετά το άλλο, παιδιά τους γονείς τους που πάγωναν με γουρλωμένα μάτια. Θρήνος και πανικός! Ίσως μερικοί πέθαναν από συγκοπή πριν προφθάσει το δηλητήριο να τους «θερίσει» τα σωθικά»…

 

Συνολικά διακομίστηκαν στο νοσοκομείο της Πάτρας και το Καραμανδάνειο 42 άτομα, από τα οποία το ένα πέθανε κατά τη μεταφορά. Από τους 312 κατοίκους, δηλητηριάστηκαν οι 150 και οι υπόλοιποι, λόγω της επικρατούσας σύγχυσης, δεν ήταν σε θέση να βοηθήσουν καν τους στρατιώτες στην ταφή των νεκρών.

 

Το πρωί της Κυριακής τελούσαν το μνημόσυνο υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του Νικόλαου Αποστολόπουλου στον ιερό ναό της Αγίας Τριάδας στο συνοικισμό Αποστολέικα του χωριού Στύλια. Μετά τον εκκλησιασμό πρόσφεραν στους προσκεκλημένους κόλλυβα. Δεν είχε περάσει ούτε ένα μισάωρο, όταν εκδηλώθηκαν τα πρώτα συμπτώματα και έπεσε νεκρό το πρώτο θύμα.

 

«Όλο το χωριό ήταν εκεί. Μοιράστηκαν από δίσκο τα κόλλυβα και όταν σχόλασε η εκκλησία άλλοι πήγαν στα σπίτια τους και άλλοι στο καφενείο… Σ’ ένα καφενείο πήγα και ’γω μαζί με άλλους χωριανούς. Ξαφνικά ένιωσα τη γλώσσα μου να μπερδεύεται, μου ήρθε σκοτοδίνη, άρχισα να νιώθω πόνους που μεγάλωναν διαρκώς, κρατήθηκα να μην πέσω… Είχα φάγει από τους πρώτους κόλλυβα, ένιωσα πρώτος το δηλητήριο! Με έσωσε ο εμετός που έκαμα…», ανέφερε ένας από τους «τυχερούς» επιζήσαντες, ο Κων. Κουκούτσης, και πρόσθετε: «Στα καφενεία άλλοι που επίσης είχαν φάγει κόλλυβα, έπεφταν σαν ζαλισμένα κοτόπουλα, ενώ από τα σπίτια του χωριού ακούγονταν ξεφωνητά και επικλήσεις για βοήθεια. Ποιος να την προσφέρει;».

 

Μια… «μικρολεπτομέρεια»: Το χωριό δεν είχε γιατρό! Ποιος να ειδοποιήσει το γιατρό της Σύμης, το οποίο απέχει δύο ώρες με αυτοκίνητο! Όταν ειδοποίησαν τον κοινοτικό γιατρό, ξεκίνησε με μοτοσακό, το οποίο χρειάστηκε να το σπρώχνει για 5-6 χιλιόμετρα στο γεμάτο λακκούβες ανηφορικό δρόμο. Άλλοι χωριανοί ξεκίνησαν για τον Παλιόπυργο, γειτονικό χωριό που είχε σταθμό χωροφυλακής. Είχαν όμως και αυτοί φάει κόλλυβα και έπεφταν στο δρόμο! Ένας χωρικός είχε μια έμπνευση: Γέμισε το κυνηγετικό του όπλο, βγήκε στην ταράτσα του σπιτιού του και πυροβόλησε. Έριξε και δεύτερη και τρίτη. Έσπευσαν οι χωροφύλακες, όχι για να συλλάβουν το «δράστη» μα για να βοηθήσουν το γιατρό. Δεν άργησαν να έρθουν γιατροί και από τη Ναύπακτο. Είχαν ήδη πεθάνει δέκα χωρικοί από τους 150 που παρουσίαζαν τα συμπτώματα της δηλητηρίασης.

 

Καταλυτική η προσφορά του αγροτικού ιατρού Bασίλη Σίδερη, εξ Ευβοίας, ο οποίος μάλιστα πριν φτάσει στον τόπο της τραγωδίας και περιθάλψει τους άτυχους, επειδή έτρεχε, έπεσε από το μοτοσακό του μετά τα Περιβόλια και έφτασε στην Στύλια με σπασμένο πόδι. Δέχτηκε δε να μεταφερθεί στο νοσοσκομείο όταν ήταν ο τελευταίος στο χωριό, που ήθελε ιατρική βοήθεια .

 

Bασίλης Γαλάνης

 

Δραματική αφήγησις ιατρού

 

Ο γιατρός Αν. Σιδέρης που έφτασε πρώτος στα Στύλια ατένισε το φρικτό θέαμα: «Ήταν κάτι το τρομερό. Όταν έφτασα, μια ώρα μετά τη διανομή του σταριού, βρήκα το χωριό πνιγμένο στο μοιρολόι. Τα παιδιά θρηνούσαν τους γονείς των, οι επιζήσαντες αγωνιούσαν για τους συγγενείς τους. Πενήντα άτομα είχαν συγκεντρωθεί μπροστά στο καφενείο, όπου πηγαίνουν μετά την εκκλησία και ήσαν σε κωματώδη κατάστασι. Όταν έφτασα 15 ήσαν κιόλας νεκροί. Τους άλλους μόνον ένας Θεός μπορούσε να τους γλιτώσει. Άρχισα αμέσως τον αγώνα. Ενέσεις, άνθρακας, τεχνητές αναπνοές, πλύσεις στομάχων, ακόμη και αφαίμαξις. Όταν αργότερα ήλθαν δύο άλλοι γιατροί από τη Ναύπακτο, χωρισθήκαμε σε συνεργεία και το έργο μας ήταν περισσότερο αποτελεσματικό. Κάναμε περί τις 700 ενέσεις με τους άλλους γιατρούς». Ένας από αυτούς δηλητηριάστηκε από τις αναθυμιάσεις…

 

Είχαν περάσει έξι ώρες όταν άρχισαν να προσγειώνονται τα πρώτα ελικόπτερα –η αθλιότητα του δρόμου δεν επέτρεπε τη μεταφορά με άλλο τρόπο– για να φέρουν στο νοσοκομείο της Πάτρας τους δηλητηριασμένους. Περικυκλώνονται από τους έντρομους χωρικούς, οι οποίοι, αλλόφρονες, ζητούν βοήθεια! «Σκοτωμός» έγινε τότε για την εξασφάλιση μιας θέσεως, από άλλους για τον εαυτό τους, από άλλους για κάποιον συγγενή που φαινόταν να ξεψυχά βογκώντας από τον πόνο… Η 19χρονη Σπυριδούλα Κουβέλη άφησε την τελευταία της πνοή πάνω από τον Πατραϊκό κόλπο.

 

img_3551

 

Εις το Νοσοκομείον

 

Στο νοσοκομείο της Πάτρας αντηχούσαν οι σπαρακτικές κραυγές και τα μοιρολόγια των θυμάτων. Η Χρυσούλα Αποστολοπούλου θρηνούσε τα δύο αγγελούδια της: «Όταν τέλειωσε το μνημόσυνο, ο νεωκόρος μάς μοίρασε τα κόλλυβα. Όλοι πήραμε. Μετά από λίγο, το κοριτσάκι μου, η Ελευθερία, μου είπε: “Μητέρα, με πονά η κοιλιά μου”! Δεν έδωσα σημασία στα λόγια της. Σχεδόν ταυτοχρόνως, τα ίδια λόγια μού είπε και ο Αριστείδης μου. Φύγαμε αμέσως και πήγαμε στο σπίτι, όπου τους έβρασα ρίγανη. Μα σε λίγο, πρώτος ο Αριστείδης και μετά η Ελευθερία μου ξεψύχησαν στην αγκαλιά μου…»

 

Ο 38χρονος Κωνσταντίνος Αλεξόπουλος χτυπούσε το κεφάλι του στο σίδερο του κρεβατιού, φωνάζοντας: «Θέλω τα παιδάκια μου και τη γυναικούλα μου». Ο άμοιρος πατέρας έχασε τα τρία παιδιά του, την 9χρονη Αρετή, τον 6χρονο Θανάση, την 5χρονη Αγγελική και την αγαπημένη του σύζυγο Βασιλική που είχε παντρευτεί από έρωτα… Τώρα, γι’ αυτόν, η ζωή δεν είχε καμία αξία.

 

Ο εισαγγελέας Μεσολογγίου διέταξε τη σύλληψη της Γιαννούλας Αποστολοπούλου, του γιου της Γρηγόρη και της κόρης της Κατερίνας ως ενόχους για την ομαδική δηλητηρίαση. Αναφερόταν : «Οι ανωτέρω ετέλουν το μνημόσυνον του συζύγου της πρώτης και πατρός των άλλων, και εις την οικίαν των παρεσκευάσθησαν τα κόλλυβα εις τα οποία ανεμίχθη αντί συμπληρωματικής ζακχάρεως, δια να “γλυκάνουν τα σπερνά”, ποσότης παραθείου».

 

img_3553img_3554


 

img_3555

 

 

 
Διαφήμιση